Türk araÅŸtırmacılar, suçlulara ait parmak izini, çeÅŸitli nedenlerle yok olması halinde bile tespit edebilen dünya genelinde ilk kez uygulanan nanoteknoloji tabanlı bir yöntem geliÅŸtirdi.

Hacettepe Üniversitesi (HÜ) Kimya Bölümü laboratuvarlarında geliÅŸ tirilen ve sprey ÅŸeklinde ortama sıkılan nanopartiküller, ışık saçarak parmak izini ortaya çıkarıyor.

Toksik madde barındırmadığından saÄŸlığa zarar vermeyen nanopartikü ller, ayrıca kolay kullanımı, güvenilirliÄŸi ve ucuzluÄŸu ile dikkati çekiyor.

HÜ Kimya Bölüm BaÅŸkanı Prof. Dr. Adil Denizli, Deniz Türkmen, Dr. Lokman Uzun ve Veyis Karakoç'dan oluÅŸan grup parmak izi tayininde kullanımı hedeflenen nanopartikül çalışmalarına iliÅŸkin AA muhabirine bilgi verdi.

Parmak izinin, parmakların birinci boÄŸumundan baÅŸlayan ve tırnak dibine kadar olan bölgedeki papil hatlarının üzerinden, vücutça salgılanan biyolojik sıvının çıkması ve cisimler üzerine bulaÅŸtırılmasıyla olu ÅŸtuÄŸunu anlatan Denizli, "Aynı yumurta ikizlerinin parmak izlerinin bile tam olarak aynı olmadığı düÅŸünüldüÄŸünde parmak izinin önemini ortaya çıkaracaktır. Bu nedenle olay yerinde bırakılan parmak izi, suçluya ulaÅŸma yolundaki en önemli kanıtlardan biri" dedi.

Prof. Dr. Adil Denizli günümüzde kullanılan parmak izi transfer ajanlarının tamamının parmak izinde bulunan amino asitleri tayin için kullanıldığını dile getirdi.

Parmak izinin ortama 150 çeÅŸit madde bıraktığını anlatan Denizli, mevcut parmak izi tahlillerindeki maddelerin toksik etkisinin bulunduÄŸunu ve bu yöntemlerin kısmen görünen parmak izlerini tayin edebildiÄŸini belirtti. Profesör Denizli görünmeyen parmak izlerinin tayininde ciddi sorunlar olduÄŸunu söyledi.

Mevcut sistemlerin toksik özellikleri nedeniyle saÄŸlık için ciddi sorunlar yarattığının bilindiÄŸini kaydeden Denizli, ayrıca mevcut yöntemlerle ortama yaÄŸmur yaÄŸması, ÅŸiddetli rüzgar yada buna benzer durumlarda parmak izlerinin tayininin de zor olduÄŸunu belirtti.
Prof. Dr. Denizli, Biyokimya Anabilim Dalı olarak, yürüttükleri proje kapsamında krıminal olaylarda parmak izi transferi için floresan özelliÄŸi olan nanopartikülleri geliÅŸtirdiklerini bildirdi.

Sentezlenen nanoteknolojik özellikli partiküllerin parmak izinde bulunan amino asitlerle seçici olarak etkileÅŸime girdiÄŸini ve floresan özelliÄŸi sayesinde parmak izlerini kolaylıkla görünür hale getirdiÄŸini belirten Denizli, ÅŸu bilgileri verdi:

"Sistem, iÅŸleyiÅŸ mekanizmasıyla moleküler düzeyde yüksek seçicilikte etkileÅŸime sahip ve uygulaması oldukça kolay. Proje kapsamında üretilen nanopartiküllerin deÄŸiÅŸik boyalarla kullanılmasının yanında polimerlerin de deÄŸiÅŸik fonksiyonel gruplar içermesini planlanmış.

Çalışmamızda sentezlenen partiküllerin en önemli özelliÄŸi, saÄŸlık için bir risk oluÅŸturmaması. Bunun yanında deÄŸiÅŸik yüzey özellikleri için kolaylıkla modifiye edilebiliyor olmaları ve tayin iÅŸleminin, mevcut yöntemlere göre çok çabuk yapılabilmesi de önemli iÅŸlevleri arasında yer alıyor. Bütün bunlar ın yanında teknolojinin yerli imkanlarla gerçekleÅŸtirilmesi de bir diÄŸer avantaj. Çalışmamızla nanoteknolojinin bir çok sorunun çözümümünde kullanılabileceÄŸini gösteriyoruz."

Hazırlanan sprey ÅŸeklindeki nanopartiküllerin ÅŸüpheli ortama sıkıldığında, yaÄŸmur gibi bir nedenle görünmeyen parmak izlerini de görü nür hale getirebildiÄŸini belirten Denizli, "Bu iÅŸlem sırasında nanopartiküllerin floresan özelliÄŸinden yararlanıyoruz ve bu parmak izleri ışık verildiÄŸinde renkleniyor" dedi.

"Nano Partiküllerle Parmak Ä°zi Tayini" projelerinin Sanayi Bakanlığı tarafından yürütülen TeknogiriÅŸim projeleri kapsamında da destek aldığını dile getiren Denizli, ayrıca HÜ KOSGEB (Nanoreg Mühendislik) bünyesinde kurdukları ÅŸirketlerinin de ticari faaliyetlere baÅŸladıklarını kaydetti.

Prof. Dr. Denizli, geliÅŸtirdikleri sistemin pek çok özelliÄŸiyle dünya genelinde ilk olma özelliÄŸi taşıdığını sözlerine ekledi

ASKERHABER / ANKARA BÜRO